1. Soạn bài Héc-to từ biệt Ăng-đrô-mác: Trước khi đọc
Trong cuộc sống, việc thực hiện bổn phận với cộng đồng và với gia đình nhiều khi mâu thuẫn. Theo bạn, ứng xử thế nào mới là hợp tình, hợp lí?
Trả lời:
Trong cuộc sống, mỗi người đều có bổn phận và trách nhiệm với bản thân mình, gia đình và cộng đồng. Sống là cần có trách nhiệm làm tròn nghĩa vụ, bổn phận với gia đình, xã hội hay chính bản thân mình; dám làm và dám chịu trách nhiệm về những hành động của mình.
Theo em, khi bản thân buộc phải đứng trong hoàn cảnh mâu thuẫn giữa việc lựa chọn thực hiện bổn phận với cộng đồng và gia đình, chúng ta cần suy nghĩ, cân nhắc, nghĩ đến lợi ích và vận mệnh chung của xã hội để có cách ứng xử hợp tình hợp lý nhất và đưa ra quyết định phù hợp. Thường mỗi khi gặp trường hợp này, những người có lý tưởng thường lựa chọn lợi ích chung của dân tộc, xã hội, cộng đồng mà bỏ qua lợi ích gia đình riêng.
>> Xem thêm: Soạn văn 10 kết nối tri thức
2. Soạn bài Héc-to từ biệt Ăng-đrô-mác: Trong khi đọc
2.1 Lưu ý những chi tiết miêu tả hành động và tâm trạng của Ăng-đrô-mác.
Trả lời:
Những chi tiết miêu tả hành động và tâm trạng của nhân vật Ăng-đrô-mác là:
- Nàng cùng đứa con thơ và cô hầu gái xống áo thướt tha, đứng trên tháp canh nức nở, lòng cay đắng chan chứa nỗi buồn.
- Người nàng như mất trí, vừa đi vừa chạy lên thành, đầu không ngoảnh lại dù một lần.
2.2 Lý do nào khiến Ăng-đrô-mác không muốn Héc-to ra trận?
Trả lời:
Ăng-đrô-mác không muốn để chàng Héc-to ra trận bởi vì không muốn chàng phải rơi vào mạo hiểm, bị sát hại, không muốn đứa con thơ trở thành đứa trẻ mồ côi cha, mà chính bản thân mình cũng trở thành một góa phụ. Trong lòng nàng lúc ấy đã coi Héc-to là người thân kính yêu duy nhất của mình, không chỉ đơn giản là chồng mà còn là người cha, người mẹ, và là chỗ dựa lớn nhất của nàng vậy nên nàng rất sợ mất đi Héc-to
2.3 Lưu ý những lí lẽ khiến Héc-to vẫn quyết định ra trận
Trả lời:
Những lý lẽ khiến cho chàng Héc-to vẫn quyết định ra trận là:
- Chàng không muốn bản thân trở thành một kẻ hèn nhát, lương tâm phải hổ thẹn với những người anh em, những người lính chiến đã cùng xông pha ngoài chiến trận giống như mình.
- Chàng là người có trong mình lý tưởng sống cao đẹp, nhiệt huyết, từ lâu đã luôn học cách đứng ở tuyến đầu, can trường chiến đấu để giành lấy vinh quang cho thân phụ và bản thân.
- Héc-to không muốn mang nỗi thống khổ tới cho thành Tơ-roa, những người ở dưới trướng của mình và đặc biệt là nàng Ăng-đrô-mác. Chàng không muốn Ăng-đrô-mác phải trở thành nô lệ, phục dịch cho người khác mà bản thân mình lại bất lực không thể làm gì để giải thoát cho nàng.
2.4 Hình dung về cảnh tượng được miêu tả.
Trả lời:
Chàng Héc-to không nỡ đi, lưu luyến nhìn về phía vợ con, chàng muốn ôm con trai nhưng vì sợ nên thằng bé lại khóc ré lên. Chàng tháo mũ và ẵm bế đứa con trai, cầu cho cậu bé có những điều tốt đẹp nhất. Ăng-đrô-mác lúc này vừa đau lòng vừa không nỡ phải rời xa chồng, giúp chàng bế con trai và lưu luyến từ biệt chồng.
⇒ Cảnh tượng vô cùng cảm động và thiêng liêng.
Đăng ký ngay để được các thầy cô tư vấn và xây dựng lộ trình ôn thi sớm môn Văn tốt nghiệp THPT đạt 9+ nhé!
2.5 Chú ý đến ý thức của Héc-tp về số phận và bổn phận.
Trả lời:
Ý thức của người anh hùng Héc-to về số phận và bổn phận được thể hiện qua các câu nói sau:
- Vì đã sinh ra ở trên mặt đất này, chẳng một ai, dù quả cảm hay là rụt rè, có thể chạy trốn được số phận.
- Chiến tranh là bổn phận của mỗi một người đàn ông sinh ra tại thành I-li-ông này, nhất là ta!
=> Héc-to đã ý thức sâu sắc được số phận và bổn phận của mình: phải tham gia vào chiến tranh để bảo vệ và giữ thành Tơ-roa
3. Soạn bài Héc-to từ biệt Ăng-đrô-mác: Sau khi đọc
3.1 Câu 1 trang 104 SGK Văn 10/1 kết nối tri thức:
“Biến cố nào dẫn tới việc Héc-to phải từ biệt Ăng-đrô-mác? Vì sao có thể xem đó là kiểu biến cố đặc trưng cho thể loại sử thi.”
Trả lời:
- Biến cố dẫn tới việc chàng Héc-to phải từ biệt nàng Ăng-đrô-mác: khi Ăng-đrô-mác muốn Hec-to từ bỏ chiến trận để trở về đoàn tụ cùng với vợ con, bởi nàng lo lắng ở chốn chiến trường khốc liệt chàng sẽ khó mà bảo toàn tính mạng. Còn Héc-to thì lại không muốn phải từ bỏ lý tưởng anh hùng của bản thân, chàng muốn ra trận để không phải hổ thẹn với những chiến binh khác và phu nhân của họ. Hơn thế nữa, Héc-to đã quen với việc đứng ở tuyến đầu, chàng luôn là người mang vinh quang về cho bản thân và cả gia đình. Bởi vậy mà lòng tự tôn và kiêu hãnh của chàng lại càng không cho phép bản thân mình ở lại quê nhà với vợ con.
- Đây có thể được xem là kiểu biến cố đặc trưng của thể loại sử thi: bởi thể loại sử thi thường xây dựng những nghệ thuật hoành tráng và hào hùng về những biến cố diễn ra trong đời sống cộng đồng của cư dân thời cổ đại. Do vậy, hình tượng những người anh hùng đã trở thành nhân vật cổ điển của thể loại này. Mà đối với người anh hùng, việc phải cân bằng giữa tình cảm gia đình cùng lý tưởng chiến đấu là một trong những biến cố lớn nhất đối với họ.
3.2 Câu 2 trang 104 SGK Văn 10/1 kết nối tri thức:
“Xác định những từ ngữ được lặp lại khắc họa đặc điểm cố định của nhân vật ở trong đoạn trích. Theo bạn, vì sao lại có cách khắc họa nhân vật như vậy trong sử thi?”
Trả lời:
Những từ ngữ được lặp lại và khắc họa về đặc điểm cố định của nhân vật ở trong đoạn trích:
- Nhân vật Ăng-đrô-mác: Cánh tay trắng ngần, xống áo thướt tha, trang phục diễm lệ, hiền thục, cao quý, dịu hiền
- Nhân vật Héc-to: Lẫy lừng, cái ngù bờm ngựa cong cong, mũ trụ sáng loáng, ánh đồng sáng lóa, hồn hậu, mũ trụ đồng thau sáng loáng
⇒ Nhân vật trong đoạn trích được khắc họa qua những từ ngữ được lặp đi lặp lại nhằm nhấn mạnh những đặc điểm đặc trưng, tạo nên dấu ấn riêng biệt của mỗi nhân vật ở trong văn bản, không nhầm lẫn với bất cứ một nhân vật nào khác. Đồng thời, việc khắc họa ấy còn tạo ra kiểu nhân vật điển hình trong thể loại sử thi.
3.3 Câu 3 trang 104 SGK Văn 10/1 kết nối tri thức:
“Phân tích những đặc trưng của không gian sử thi ở trong đoạn trích?”
Trả lời:
Những đặc trưng của không gian sử thi được miêu tả bằng những tính từ lớn lao, hùng vĩ, đồ sộ ở trong đoạn trích:
- Dãy phố thành Tơ-roa xây dựng khang trang
- Phố xá thành Tơ-roa rộng lớn
- thành Te-bơ cổng lớn tường cao, đô thị đẹp đẽ
- xứ Pla-cốt đại ngàn
→ Thể hiện nét đặc trưng thể loại sử thi: Không gian sử thi vừa kì vĩ, cao rộng, vừa mang tính cộng đồng, có thể bao quát được cả thế giới thần linh và con người.
3.4 Câu 4 trang 104 SGK Văn 10/1 kết nối tri thức:
“Những lời nói, hành động của nàng Ăng-đrô-mác thể hiện phẩm chất gì của nhân vật?”
Trả lời:
Trong đoạn trích, nàng Ăng-đrô-mác hiện lên với những hình ảnh:
- Hành động: nước mắt đầm đìa, xiết chặt tay chàng Héc-to, khóc nức nở, ôm chặt đứa con vào bầu ngực thơm tho, cười qua hàng lệ, bước về nhà nhưng hàng lệ tuôn rơi, chốc chốc lại ngoái nhìn qua bóng hình chàng phu quân yêu quý
- Lời nói: “Lòng can đảm của chàng … còn gì thiết tha trên cõi đời này nữa”, “Héc-to chàng hỡi, … cả đức lang quân cao quý của thiếp”, “Xin chàng hãy rủ lòng thương … đừng để trẻ thơ phải mồ côi, vợ hiền thành góa phụ”.
⇒ Những hành động và lời nói của Ăng-đrô-mác cho thấy nàng là một người phụ nữ yêu chồng, thương con, luôn tha thiết và khao khát hạnh phúc gia đình. Nhưng đồng thời, nàng ấy cùng là một người phụ nữ đầy cảm tính, thiên về cảm xúc, đôi khi có thể lo lắng đến nỗi mất đi lý trí, nhưng đó cũng là tính cách chung của người phụ nữ có chồng đi chinh chiến trong thể loại sử thi.
Đăng ký khóa học PAS Đánh giá năng lực để được nhận hoàn toàn miễn phí sổ tay hack điểm thi được biên soạn bởi các thầy cô có kinh nghiệm thực chiến ôn thi đánh giá năng lực!
3.5 Câu 5 trang 104 SGK Văn 10/1 kết nối tri thức:
“Vì sao Héc-to vẫn quyết định cho mở cổng thành để nghênh chiến với quân Hy Lạp? Bạn suy nghĩ gì về hành động ấy của nhân vật?”
Trả lời:
Héc-to vẫn quyết định cho mở cổng thành nghênh chiến với quân Hy Lạp cho dù bị Ăng-đrô-mác ngăn cản bởi nhiều lý do:
- Lòng tự tôn và ý chí của một người anh hùng bên trong chàng không cho phép chàng làm một kẻ hèn mọn, nhát gan đứng bên ngoài cuộc chiến. Chàng không muốn bản thân phải hổ thẹn cùng với những chiến binh và phụ nữ thành Tơ-roa
- Héc-to đã quen là một người luôn đứng đầu và giành chiến thắng về cho thân phụ và bản thân. Vì vậy mà chàng không thể làm kẻ hèn mọn đứng bên ngoài cuộc chiến
- Chàng muốn chiến đấu bảo vệ thành Tơ-roa, vì tất cả mọi người bởi chàng biết nếu thành Tơ-roa thất thủ, thì em trai, vợ chàng và tất cả những người thân thiết bên cạnh chàng đều sẽ chịu cảnh mất hết tự do, phải đi làm nô lệ tù đày. Héc-to không muốn họ phải sống trong cảnh phải chịu khổ sở nên muốn đi chinh chiến để giữ vững yên bình cho thành và cuộc sống của tất cả mọi người ở đây.
⇒ Hành động của Héc-to mở cổng thành nghênh chiến cùng với quân Hy Lạp là một hành động dũng cảm. Nó thể hiện rõ lý tưởng của người anh hùng trong hoàn cảnh buộc phải lựa chọn giữa tình cảm gia đình và dân tộc. Hành động ấy còn cho thấy được tính cách quả cảm, cương trực và quyết đoán của chàng Héc-to, đó là đại diện cho hình tượng của người anh hùng cổ đại.
3.6 Câu 6 trang 104 SGK Văn 10/1 kết nối tri thức:
“Đoạn trích Héc-to từ biệt Ăng-đrô-mác đã đặt ra các vấn đề nhân sinh nào? Những vấn đề đó còn có ý nghĩa gì đối với đời sống ngày nay không? Vì sao?”
Trả lời:
Đoạn trích Héc-to từ biệt Ăng-đrô-mác đã nêu lên vấn đề nhân sinh về việc hy sinh hạnh phúc gia đình để nghĩ đến an nguy và hạnh phúc của cả dân tộc, đặt tình cảm cá nhân lồng vào trong tình cảm lớn lao của người anh hùng. Bên cạnh đó còn có những vấn đề khác như tình cảm vợ chồng, tình phụ tử, hay lý tưởng sống cao đẹp,…
Ngày nay, những vấn đề này vẫn có ý nghĩa ở trong xã hội bởi vì đây là những vấn đề mà gần như ai cũng sẽ gặp phải. Ở trong xã hội hiện nay, việc chỉ sống cho bản thân mình mà quên đi những lợi ích chung của cả cộng đồng, xã hội, sống ích kỷ đang ngày càng trở nên phổ biến. Thậm chí vẫn có những bạn trẻ không có lý tưởng sống nên việc đưa những vấn đề nhân sinh này vào trong chương trình giáo dục là một điều vô cùng cần thiết.
3.7 Câu 7 trang 104 SGK Văn 10/1 kết nối tri thức:
“Qua những lời nói, hành động của Héc-to, em hãy xác định những phẩm chất tạo dựng nên hình mẫu về người anh hùng của Hy Lạp thời cổ đại.”
Trả lời:
Qua lời nói và hành động của nhân vật Héc-to - Kiểu nhân vật anh hùng điển hình thời Hy Lạp cổ đại, có thể nhận thấy người anh hùng thời kì này thường mang các phẩm chất sau:
- Dũng cảm, luôn có lý tưởng chiến đấu và sẵn sàng để xông pha vào các chiến trận
- Kiên cường, bất khuất, có trong mình lòng tự tôn, kiêu hãnh dân tộc
- Phân biệt rạch ròi được tình cảm gia đình, và lợi ích của dân tộc, biết cân bằng những mối quan hệ xung quanh mình.
4. Kết nối đọc viết trang 104 SGK Văn 10/1 Kết nối tri thức.
Đề bài: Viết đoạn văn (khoảng 150 chữ) phân tích về một chi tiết mà bạn cho là đặc sắc nhất ở trong đoạn trích.
Trả lời:
Trích đoạn “Héc-to từ biệt Ăng-đrô-mác” là một trong những đoạn trích hay, tiêu biểu trong tác phẩm nổi tiếng sử thi I-li-át. Đây được xem là một trong những cảnh vô cùng ấn tượng khi tác giả khắc họa thành công sự tương phản giữa bầu không khí chiến tranh ác liệt cùng với cuộc sống gia đình êm ấm. Trong đoạn trích, độc giả ấn tượng sâu sắc với chi tiết Héc-to ôm đứa con trai vào lòng để từ biệt gia đình. Một người chủ soái vừa dũng mãnh, vừa kiên cường khi trở về nhà, đứng trước gia đình của mình, chàng chính là một người cha yêu vợ thương con. Chi tiết “cậu bé khóc ré lên, nhao người về phía nhũ mẫu xống áo thướt tha” vì sợ chiếc mũ bờm ngựa ánh đồng sáng lóa của cha khiến chàng ngay lập tức cởi bỏ chiếc mũ của mình, rồi nhẹ nhàng bế con trai thân yêu, “thơm nó, vừa nâng nó lên cao, đu đưa, vừa khẩn cầu con trai của thần Crô-nốt”. Từng cử chỉ, hành động mà chàng trao cho đứa con trai bé bỏng của mình đã thể hiện rõ nỗi lòng thương xót và yêu con tới nhường nào. Héc-to luôn mong đứa bé có được sự can trường và dũng cảm hơn cha nó để có thể trở thành một người anh hùng vĩ đại. Hình ảnh người cha ấm áp và hình tượng về người anh hùng chủ soái Héc-to dường như không hè đối lập mà còn làm bật lên được khí thế, ý chí chiến đấu và tình cảm gia đình thiêng liêng.
Qua bài viết này, VUIHOC đã cung cấp cho các em chi tiết Soạn bài Héc-to từ biệt Ăng-đrô-mác. Hi vọng rằng có thể giúp các em thấy được tình yêu thương gia đình, lòng dũng cảm và ý chí hy sinh cao cả của những người anh hùng Hec-to mà tác phẩm tuyệt vời này mang lại. Để học nhiều hơn các kiến thức của các môn học thì các em hãy nhanh tay truy cập và website vuihoc.vn hoặc đăng ký khoá học với các thầy cô giáo của VUIHOC ngay bây giờ nhé!
>> Mời bạn xem thêm:
- Soạn bài Củng cố, mở rộng trang 94 sách kết nối tri thức 10
- Soạn bài Viết bài luận thuyết phục người khác từ bỏ một thói quen hay một quan niệm
- Soạn bài Thực hành tiếng Việt trang 86 sách Văn 10/1 kết nối tri thức
