Majorca & Chopin

(English Below)

Tựa tay vào lan can bụi bặm nằm ngoài vườn phòng tu số bốn trong đan viện của dòng tu Carthusian ở làng Valldemossa, tôi phóng mắt ra thung lũng gắt nắng. Nhiệt độ không cao lắm nhưng dưới cái nắng như đổ lửa, tôi cảm tưởng nếu không có nhà, không có cây, con người chỉ như những lũ kiến, oằn mình dưới lòng thương của một thế lực cao hơn. Giống như cuốn sách mô tả màu đỏ mà không dùng từ đỏ, Valldemossa khiến tôi chợt nhớ đến sa mạc dù nơi này không hề có cát.

Tôi nhớ đến Satzky trong Kara-Bugaz của Paustovsky và nỗi căm ghét sa mạc đến ám ảnh, sâu sắc, không một chút thương hại. Chỉ có con người mới có thể căm thù đến như vậy. Ông làm việc lâu năm ở miền Trung Á và là một trong những người đầu tiên khảo sát vịnh Kara-Bugaz. Satzky gọi sa mạc là cái nhọt và khối u ác đang gặm dần mặt đất, là sự tàn độc không tài nào hiểu nổi của thiên nhiên. Chỉ có điều, thời đấy Trung Quốc chưa hoàn thành xong Vạn Lý Trường Thành Xanh để chống lại quá trình hoang mạc hoá.

Ấy thế mà cũng chính từ góc nhìn không sai một độ này, Chopin đã trải qua cả một mùa đông mưa giông, bão táp, tăm tối, lạnh lẽo - ở một nơi vốn có trên 300 ngày nắng một năm.Majorca cả trăm năm nay đã tấp nập khách du lịch, được ví như hòn đảo của người Đức ở vùng biển Baleare vì nó được người Đức ưa thích tuyệt đối. Thủ phủ của hòn đảo rộng 3600 cây số vuông này là Palma xập xình tấp nập khách du lịch nhờ cuộc sống về đêm phải chăng. Người Đức mê những vùng vịnh dựa lưng vào núi đẹp tuyệt ở Cala D'Or hay bãi biển trải dài bất tận ở Alcudia. Nhưng những gì đọng lại và văng vẳng như những sợi dây đàn bị kéo căng trong tôi là ngọn hải đăng ở mũi Formentor đẹp sững sờ trong hoàng hôn (nơi tôi cầu hôn cô) và ngôi làng nhỏ Valldemossa. Chopin đã từng ở đây ba tháng mùa đông trước khi bị bệnh lao quật ngã phải trở về Pháp.Tôi lại nhớ đến chuyến đi chơi tháng Năm ở hòn đảo nhỏ Hydra ở Hy Lạp, sau một lần chuyển máy bay, hai chuyến tàu điện ngầm và một cuốc phà mới đến được nơi - hòn đảo yêu thích của Leonard Cohen. Được tận mắt chứng kiến ngôi nhà ông mua để về đây ở hàng năm với cánh cửa xanh. Một con lừa bị nhốt trong sân cất lên những tiếng rít buồn bã, một con chó già bị bệnh gầy giơ xương đến kinh hãi, một tu viện nằm trên đỉnh dãy núi ở phía bên kia vực - lối lên duy nhất là trèo ngược xuống bến cảng và đi đường khác lên.Tôi phải lòng say mê những người nghệ sĩ tài hoa, nhưng chưa bao giờ cái cảm giác muốn diện kiến họ tận mắt (cho dù là người đã chết hay còn sống) từng mảy may xuất hiện. Chỉ có một ám ảnh duy nhất. Lần theo những dấu chân nghệ thuật họ để lại.